Emerytura

Wysokość Twojej emerytury, jeśli jesteś osobą urodzoną po 31 grudnia 1948 r. (objętą tzw. nowym
systemem emerytalnym), zależy od prostego wzoru, który opiera się na dwóch głównych filarach:
zgromadzonym kapitale oraz statystycznym czasie, przez jaki będziesz pobierać świadczenie.

1. Jaki jest wzór na obliczenie emerytury?

Podstawowa zasada obliczeń w ZUS to podzielenie

Miesięczna Kwota Emerytury =
Podstawa Obliczenia Emerytury (Kapitał) ÷ Średnie Dalsze Trwanie Życia (w miesiącach)

Zwaloryzowane składki na ubezpieczenie emerytalne + Zawaloryzowany kapitał poczatkowy+ Zwaloryzowane środki na subkoncie+ Składki odprowadzane na OFE /222=

2. Elementy Wzoru

A. Podstawa Obliczenia Emerytury (Licznik)

Jest to cała suma środków zgromadzonych na Twoim koncie emerytalnym i subkoncie w ZUS,
poddana corocznej waloryzacji. Obejmuje ona:

1. Zwaloryzowane składki na koncie ZUS: Wszystkie składki na ubezpieczenie emerytalne
   wpłacone od 1999 roku, powiększone o coroczne wskaźniki waloryzacji.
2. Zwaloryzowany kapitał początkowy: Wartość składek za okres pracy przed 1 stycznia 1999
   r., która została przeliczona i jest corocznie waloryzowana.
3. Środki na subkoncie ZUS: Środki zgromadzone w tzw. drugim filarze (część składek, która nie
   trafiła do OFE lub została przeniesiona z OFE do ZUS.

Gdzie to sprawdzić?
Wszystkie te kwoty znajdziesz w dokumencie „Informacja o stanie konta ubezpieczonego w ZUS”
(IOSKU), dostępnym na Platformie Usług Elektronicznych (PUE) ZUS.

B. Średnie Dalsze Trwanie Życia (Mianownik)

Jest to kluczowy element wzoru, który wpływa na wysokość świadczenia.

• Definicja: Jest to prognozowana liczba miesięcy, przez którą statystycznie będziesz pobierać
  emeryturę.
• Źródło danych: Liczba ta pochodzi z corocznie ogłaszanej przez Główny Urząd Statystyczny
  (GUS) Tablicy średniego dalszego trwania życia kobiet i mężczyzn.
• Liczba 222 (przykład): Liczba taka jak 222 jest przykładem wartości odczytanej z aktualnej
  tablicy dla osoby w wieku np. 60 lub 65 lat. Liczba ta jest zmienna i zawsze zależy od
  dokładnego wieku ubezpieczonego w dniu złożenia wniosku o emeryturę.

Tablica Średniego Dalszego Trwania Życia GUS (Mianownik Wzoru)

Liczba, przez którą dzielona jest suma składek (np. 222 miesiące), jest wskaźnikiem
demograficznym, który Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) musi obowiązkowo stosować.

1. Źródło i Częstotliwość Opublikowania

• Organ ogłaszający – Główny Urząd Statystyczny (GUS).
• Podstawa prawna – Komunikat Prezesa GUS ogłaszany jest na mocy Ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
• Częstotliwość – Tablica jest ogłaszana raz w roku, zazwyczaj pod koniec marca (na podstawie danych o śmiertelności z poprzedniego roku).
• Okres obowiązywania – Nowa tablica wchodzi w życie 1 kwietnia i obowiązuje przez kolejnych 12 miesięcy, tj. do 31 marca następnego roku.

2. Zmienność liczby i jej wpływ

Zmienność liczby miesięcy jest najważniejszą zasadą wpływającą na wysokość świadczenia:

• Dokładny wiek: ZUS bierze pod uwagę dokładny wiek (lata i miesiące) ubezpieczonego w dniu złożenia wniosku o emeryturę. Tablica jest bardzo precyzyjna, podając wartość dla np. 60 lat i 0 miesięcy, 60 lat i 1 miesiąc itd.
• Różnica w czasie:  Jeżeli złożysz wniosek np. miesiąc później, Twój wiek w momencie przejścia na emeryturę jest większy, a co za tym idzie, liczba miesięcy dalszego trwania życia, przez którą dzieli się kapitał, będzie mniejsza.
• Wpływ na emeryturę – Im mniejszy jest mianownik (liczba miesięcy), tym wyższa jest kwota emerytury. Opóźnienie przejścia na emeryturę powoduje, że tę samą, zwaloryzowaną kwotę kapitału rozkłada się na krótszy statystyczny okres wypłat.
• Liczba 222 (przykład):  Jeśli dla 65-latka w obecnej tablicy GUS wynosi ona np. 222 miesiące (18,5 roku), a statystyka się poprawi, to w kolejnym roku może wynosić np. 225 miesięcy. Wzrost tej liczby oznacza obniżenie nowo przyznawanych emerytur.

3. Kiedy ZUS stosuje korzystniejszą Tablicę?

Istnieje wyjątek, który może być korzystny dla ubezpieczonego:

• ZUS musi zastosować tę Tablicę, która jest dla Ciebie korzystniejsza:
  • Tablicę obowiązującą w dniu złożenia wniosku o emeryturę (aktualną).
  • Tablicę, która obowiązywała w dniu, w którym osiągnąłeś/osiągnęłaś powszechny wiek emerytalny (60 lat dla kobiet, 65 lat dla mężczyzn).

ZUS sam automatycznie wybiera tę z dwóch wartości, która da wyższą kwotę świadczenia
(czyli niższy wskaźnik dalszego trwania życia).

Średnie dalsze trwanie życia (w miesiącach) – dane historyczne

(Wartości obowiązujące od 1 kwietnia danego roku do 31 marca roku następnego)

Okres obowiązywania tablicy (na podst. danych z poprzedniego roku)

• Wiek 60 lat (kobieta)
• Wiek 65 lat (mężczyzna)
• Główne przyczyny zmian

01.04.2025 – 31.03.2026 (na podst. danych z 2024 r.):

• 266,4 miesiąca
• 220,8 miesiąca
• Wzrost wskaźników po okresie pandemii.

01.04.2024 – 31.03.2025 (na podst. danych z 2023 r.)

• 264,2 miesiąca
• 218,9 miesiąca
• Wyraźny wzrost, odwracający trend pandemii.

01.04.2023 – 31.03.2024 (na podst. danych z 2022 r.)

• 254,3 miesiąca
• 210,0 miesięcy

Gwałtowny spadek spowodowany pandemią COVID-19 i zwiększoną śmiertelnością w poprzednich latach.

01.04.2022 – 31.03.2023 (na podst. danych z 2021 r.)

• 238,9 miesięcy
• 196,2 miesiąca
• Najniższe wskaźniki w ostatnich latach z uwagi na wpływ pandemii. Wypłacane emerytury były wyższe, gdyż kapitał dzielono przez najmniejszą liczbę miesięcy.

01.04.2021 – 31.03.2022 (na podst. danych z 2020 r.)

• 261,5 miesięcy
• 217,6 miesiąca
• Początek spadków związanych ze wzrostem śmiertelności.

Dlaczego te liczby są tak ważne? 

Wahania wskaźników miały ogromny wpływ na osoby przechodzące na emeryturę:

1. „Kryzysowy” Rok 2022 (wg tablicy 2022/2023): Ubezpieczeni, którzy przeszli na emeryturę w
   okresie obowiązywania tablicy ogłoszonej w marcu 2022 r. (o najniższych wskaźnikach, np.
   238,9 mies. dla 60-latki), otrzymali znacznie wyższe świadczenia niż osoby, które zrobiły to
   rok wcześniej lub rok później.
2. Powrót do wzrostu (Tablice 2024/2025 i 2025/2026): W ostatnich latach obserwuje się
   wydłużanie statystycznego trwania życia (wzrost mianownika). Oznacza to, że nowo
   przyznawane emerytury są niższe w porównaniu do tych obliczonych na podstawie tablic
   pandemicznych.
   • Np. dla 60-latki w 2024 r. wskaźnik wzrósł o 9,9 miesiąca (z 254,3 na 264,2 miesiąca)
     w stosunku do poprzedniej tablicy, co natychmiast obniżyło wysokość świadczenia.

Liczba miesięcy średniego dalszego trwania życia, używana do dzielenia kapitału emerytalnego, jest
ogłaszana co roku przez GUS i znacząco wpływa na wysokość emerytury, przy czym jej gwałtowny
spadek w 2022 r. przełożył się na wyższe świadczenia, a późniejszy wzrost (powrót do trendu sprzed
pandemii) obniża kwoty dla nowo przechodzących na emeryturę. Ponieważ ZUS zawsze wybiera dla
ubezpieczonego korzystniejszy wskaźnik (niższy), warto rozważyć odłożenie wniosku, ponieważ im
jesteś starszy/a w momencie przejścia, tym mniejszy mianownik zastosuje ZUS, a Twoje świadczenie
będzie wyższe.

Planowanie przyszłej emerytury to ważny krok w zarządzaniu własnymi finansami. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) udostępnia każdemu ubezpieczonemu praktyczne narzędzie – Kalkulator Emerytalny dostępny na Platformie Usług Elektronicznych (PUE ZUS). Dzięki niemu możesz samodzielnie sprawdzić, jaka może być wysokość Twojego przyszłego świadczenia emerytalnego, oraz jak zmiana wieku przejścia na emeryturę wpłynie na jego wysokość. Dowiedz się krok po kroku, jak zalogować się, wprowadzić dane i poznać wysokość przyszłego świadczenia.

Krok 1: Logowanie do PUE ZUS

1. Wejdź na stronę internetową ZUS (zus.pl).
2. Znajdź i kliknij przycisk, który przeniesie Cię do Platformy Usług Elektronicznych (PUE ZUS).
3. Zaloguj się do swojego profilu na PUE ZUS.
   • Uwaga: Do logowania potrzebujesz Profilu Zaufanego, e-dowodu, bankowości
     elektronicznej lub podpisu kwalifikowanego.

Krok 2: Przejście do Kalkulatora

1. Po zalogowaniu, z okna głównego wybierz zakładkę [Ubezpieczony].
2. Z menu po lewej stronie wybierz pozycję [Kalkulator emerytalny].

Krok 3: Wybór Kalkulatora

1. Zostaniesz poproszony o wybór kalkulatora odpowiadającego Twojej sytuacji. W zależności
   od Twojego wieku i stażu pracy, może być to np. Kalkulator prognozowanej emerytury na
   nowych zasadach.
2. Kliknij przycisk rozpoczynający obliczenia (np. [Oblicz emeryturę]).

Krok 4: Uzupełnianie Danych

1. Otworzy się okno Dane wejściowe.
2. Wiele pól (np. kwota zwaloryzowanych składek, kapitał początkowy, kwota na subkoncie)
   zostanie automatycznie uzupełnionych danymi zapisanymi na Twoim koncie w ZUS.
3. Musisz samodzielnie uzupełnić lub zweryfikować (i ewentualnie zmienić) kluczowe parametry
   prognozy, takie jak:
   • Deklarowany wiek przejścia na emeryturę (w latach i miesiącach).
     Możesz sprawdzić, jak zmiana wieku wpływa na wysokość świadczenia.
   • Rok rozpoczęcia/wznowienia pracy.
   • Miesięczne, aktualne wynagrodzenie brutto (na podstawie którego kalkulator
     prognozuje przyszłe składki).
   • Prognozowany realny wzrost wynagrodzeń (jeśli korzystasz z wersji
     zaawansowanej).

Wskazówka: Przy większości pól znajdziesz przyciski z literą "i" (informacja), które
wyjaśniają, jakie dane należy wprowadzić.

Krok 5: Obliczenie Prognozy

1. Po uzupełnieniu wszystkich wymaganych pól, kliknij przycisk [Oblicz].
2. Kalkulator przetworzy dane, uwzględniając aktualne i prognozowane czynniki
   makroekonomiczne (np. wskaźniki waloryzacji składek i kapitału początkowego), oraz średnie
   dalsze trwanie życia, i wyświetli prognozowaną wysokość Twojej przyszłej emerytury.

Dodatkowe opcje sprawdzenia emerytury:

1. Doradca emerytalny w placówce ZUS: Możesz umówić się na spotkanie z doradcą
   emerytalnym (osobiście lub zdalnie przez e-wizytę), który wyliczy prognozę na podstawie
   Twoich danych i podpowie, kiedy przejście na emeryturę będzie dla Ciebie najkorzystniejsze.
2. Aplikacja mobilna mZUS: Prognozowaną wysokość emerytury możesz sprawdzić również w
   aplikacji mobilnej mZUS.
3. Kalkulator publiczny (bez logowania): ZUS udostępnia też uproszczony kalkulator na swojej
   stronie internetowej (poza PUE), jednak w tym przypadku musisz samodzielnie wprowadzić
   wszystkie dane o zgromadzonym kapitale (kwoty zwaloryzowanych składek i kapitału
   początkowego), co wymaga znajomości "Informacji o stanie konta ubezpieczonego".

Informacja o stanie konta ubezpieczonego w ZUS (IOSKU) jest jednym z najważniejszych
dokumentów dotyczących Twojej przyszłej emerytury.
Daje pełen wgląd w środki zgromadzone na koncie emerytalnym i subkoncie w ZUS.

Oto, co dokładnie Ci daje ten dokument i jakie informacje zawiera:

I. Podstawa do planowania emerytury

IOSKU jest kluczowym narzędziem do świadomego planowania emerytury, ponieważ:

1. Pokazuje realny stan oszczędności: Otrzymujesz kwotę pieniędzy, którą faktycznie
   zgromadziłeś(-aś) na emeryturę, po uwzględnieniu corocznej waloryzacji (powiększenia
   środków z powodu inflacji i wzrostu gospodarczego).
2. Umożliwia weryfikację składek: Możesz sprawdzić, czy Twój pracodawca lub Ty jako płatnik
   składek, prawidłowo rozliczał i odprowadzał składki. W przypadku niezgodności możesz
   szybko zareagować i wyjaśnić sprawę w ZUS.
3. Daje prognozę (dla osób 35+): Jeśli ukończyłeś(-aś) co najmniej 35 lat, ZUS dołącza do informacji symulację wysokości tzw. hipotetycznej emerytury. Jest to szacunkowa kwota świadczenia, jaką mógłbyś(-abyś) otrzymać po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego.

II. Główne dane zawarte w IOSKU

Informacja o stanie konta ZUS, dostępna co roku (zwykle w czerwcu/lipcu) na PUE ZUS, zawiera
następujące kluczowe dane, według stanu na dzień 31 grudnia poprzedniego roku:

Co to oznacza?

Zwaloryzowane składki na ubezpieczenie emerytalne

Suma składek, które wpłynęły na Twoje główne konto w ZUS (tzw. I filar), powiększone o waloryzację.

Zwaloryzowany kapitał początkowy

Kwota zgromadzona przez osoby, które pracowały przed 1 stycznia 1999 r., przeliczona na aktualną wartość i corocznie waloryzowana.

Suma środków na koncie w I filarze

Całkowita kwota zgromadzona na Twoim koncie emerytalnym (składki + kapitał początkowy, zwaloryzowane).

Środki zewidencjonowane na subkoncie (II filar)

Kwota środków, która trafiła na Twoje subkonto w ZUS (w tym środki przeniesione z OFE oraz tzw. "suwak bezpieczeństwa") wraz z waloryzacją. Środki te są dziedziczone.

Składki na OFE

Informacja o należnych i odprowadzonych składkach na Otwarte. Fundusze Emerytalne (jeśli jesteś członkiem OFE).

III. Jak wykorzystać te informacje?

Dzięki IOSKU możesz:

• Skorzystać z Kalkulatora Emerytalnego ZUS: Dane z IOSKU (zwłaszcza kwoty kapitału i
  składek) stanowią podstawę do ręcznego lub automatycznego wypełniania Kalkulatora
  Emerytalnego na PUE ZUS, co pozwala na bardziej precyzyjne prognozowanie świadczenia
  (jak to było w instrukcji powyżej).
• Podjąć decyzje finansowe: Pozwala Ci ocenić, czy zgromadzony kapitał jest wystarczający i
  czy warto podjąć dodatkowe kroki w zakresie oszczędzania (np. w IKE, IKZE, ubezpieczenia z
  funkcją inwestowania).
• Wpłynąć na ostateczną kwotę: Weryfikując poprawność składek, masz szansę na wyjaśnienie
  ewentualnych braków i uzupełnienie dokumentacji, co bezpośrednio wpłynie na podstawę
  obliczenia Twojego świadczenia w przyszłości.

Pytanie o upadek ZUS i całego systemu emerytalnego regularnie powraca w debacie publicznej,
budząc ogromny niepokój.
Czy faktycznie grozi nam scenariusz, w którym państwo przestanie wypłacać świadczenia?
Przyjrzyjmy się faktom i mitom, by zrozumieć realistyczne perspektywy przyszłości.

MIT: ZUS zbankrutuje i nie będzie pieniędzy na emerytury

To najczęściej powtarzany mit.
System emerytalny w Polsce, choć ma problemy strukturalne, nie upadnie w sensie bankructwa.

FAKT: ZUS nie jest piramidą finansową

Wypłacalność Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (FUS), z którego wypłacane są emerytury, jest
gwarantowana przez państwo.

• Płynność: System działa w oparciu o bieżące składki (mechanizm repartycyjny).
  W okresach niedoboru deficyt FUS jest pokrywany dotacjami z budżetu państwa, czyli
  pieniędzmi wszystkich podatników.
• Prognozy: Prognozy, w tym te Komisji Europejskiej i ZUS, wskazują, że wydatki na emerytury
  jako procent PKB pozostaną stabilne (w okolicach 11% do 2060 roku).
  Wydolność FUS ma się w dłuższej perspektywie stabilizować.

ZUS nie przestanie wypłacać emerytur, dopóki wypłacalny jest rząd.

PRAWDA: Czeka nas drastyczny spadek wysokości emerytur

To największe i najbardziej realne wyzwanie.
Problem polega nie na braku świadczeń, lecz na ich znacznie niższej wartości w relacji do ostatnich
zarobków.

FAKT: Stopa zastąpienia drastycznie spadnie

Stopa zastąpienia to wskaźnik pokazujący, jaką część ostatniego wynagrodzenia będzie stanowić
nasza emerytura.

• Obecnie: Średnia stopa zastąpienia wynosiła niedawno około 60%.
• W przyszłości: Prognozy są alarmujące.
  W 2060 roku średnia stopa zastąpienia może spaść do około 25% (a nawet niżej dla osób z
  niskimi lub niepełnie oskładkowanymi dochodami).
• Konsekwencje: Oznacza to, że przyszłe pokolenia mogą mieć emerytury na poziomie
  minimalnym lub niewiele wyższym.

Aż dwie trzecie emerytur w 2060 roku może być na poziomie minimalnym, szczególnie
dotkliwie odczuwalne przez kobiety (wynikające z niższego wieku emerytalnego i często
krótszego stażu pracy).

Realistyczne perspektywy:

Demografia i wiek emerytalny

Kluczowym czynnikiem jest demografia.
Społeczeństwo się starzeje – rodzi się mniej dzieci, a średnia długość życia rośnie.

1. Współczynnik obciążenia: Liczba emerytów w stosunku do osób pracujących będzie rosnąć,
   co zwiększy obciążenie FUS i budżetu państwa.
2. Podwyższenie wieku emerytalnego: Eksperci są zgodni – żadna reforma nie będzie
   skuteczna bez podniesienia wieku emerytalnego (np. do 67 lat), tak jak ma to miejsce w
   wielu bogatszych krajach europejskich.
   Dłuższa praca to większy zgromadzony kapitał i krótszy okres wypłaty, co automatycznie
   zwiększa przyszłe świadczenie.
3. Więcej "bieda emerytur": Rosnąca liczba umów cywilnoprawnych (niżej oskładkowanych) i
   krótszy staż pracy będą potęgować problem niskich świadczeń.

Plan emerytalny 3.0: Przejmij dowodzenie i zabezpiecz swój kapitalny

Państwo nie da rady, Ty musisz!

Prognozy są nieubłagane: państwowy system emerytalny utrzyma się, ale zaoferuje Ci świadczenie na
poziomie zaledwie ok. 25% Twojej ostatniej pensji. Godna i spokojna starość nie jest już gwarancją,
lecz wyłączną odpowiedzialnością osobistą.

Klucze do osiągnięcia celu (stopa zastąpienia > 25%):

1. Maksymalizacja Stażu Pracy: Opóźnienie przejścia na emeryturę o każdy rok ma największy,
   wykładniczy wpływ na wysokość Twojego przyszłego świadczenia z ZUS. Jest to najprostsza,
   choć najtrudniejsza do zaakceptowania strategia.
2. Systematyczne Oszczędzanie Osobiste: Stwórz swój prywatny, dodatkowy kapitał. Masz do
   wyboru:
   • Konta Emerytalne (IKE/IKZE): Korzystaj z ulg podatkowych. IKE zwalnia z podatku
     Belki przy wypłacie, a IKZE pozwala na odliczenie wpłat od podstawy
     opodatkowania w rocznym PIT.
   • Pracownicze Programy (PPK/PPE): Wykorzystaj współfinansowanie przez
     pracodawcę – to darmowe pieniądze, które zasilają Twoją przyszłą emeryturę.
3.  Ubezpieczenia Inwestycyjne (Polisy z UFK): Rozważ połączenie budowania kapitału z
   ochroną ubezpieczeniową (na życie). Polisy typu UFK (Ubezpieczeniowe Fundusze
   Kapitałowe) pozwalają na inwestowanie części składki w fundusze, dając przy tym
   elastyczność w zarządzaniu środkami i często możliwość dziedziczenia bez podatku od
   spadków i darowizn na rzecz osób uposażonych.

Przestań czekać na to, aż system się naprawi. Już dziś podejmij aktywne kroki w każdym z
trzech obszarów (praca, IKE/IKZE/PPK, UFK), aby Twoja emerytura była znacznie wyższa niż
państwowe minimum. To nie jest już opcja, to konieczność.

Emerytura w Polsce: Jak zrozumieć system i zabezpieczyć swoją przyszłość?

Planowanie emerytury w Polsce to jedno z najważniejszych wyzwań finansowych. Zrozumienie, jak działa polski system emerytalny, jest kluczem do podjęcia świadomych decyzji o Twojej przyszłości. Przyjrzyjmy się najważniejszym aspektom, od podstaw historycznych po mechanizmy obliczania świadczeń.

Co to jest Stopa zastąpienia i dlaczego jest kluczowa?

Jednym z najważniejszych wskaźników, który powinieneś znać, jest Stopa Zastąpienia. Określa ona, jaką część Twojej ostatniej pensji będzie stanowić Twoja emerytura. Niestety, prognozy dla Polski są alarmujące: przewiduje się, że średnia stopa zastąpienia spadnie z około 45% w 2025 roku do zaledwie 29% w 2050 roku. To oznacza, że świadczenia z ZUS będą stanowić coraz mniejszą część Twoich wcześniejszych zarobków, co podkreśla potrzebę dodatkowego oszczędzania.

Jak powstał polski system emerytalny? Od repartycji do systemu kapitałowego

Pierwsze formy ubezpieczeń społecznych w Polsce po odzyskaniu niepodległości były rozdrobnione. Ujednolicenie systemu emerytalnego i utworzenie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) nastąpiło w 1934 roku. Ówczesny system działał w oparciu o zasadę repartycyjną, co oznaczało, że bieżące składki osób pracujących finansowały bieżące wypłaty dla emerytów.

Ta zasada „młodzi płacą na emerytów” dominowała przez lata PRL i w pewnej części nadal jest widoczna. Pieniądze ze składek nie są indywidualnie odkładane na Twoje konto, lecz natychmiast przekazywane obecnym świadczeniobiorcom.

Reforma 1999: Przejście na system kapitałowy

Przełomem była reforma systemu emerytalnego z 1 stycznia 1999 roku. Wprowadziła ona system zdefiniowanej składki (kapitałowy), w którym wysokość przyszłej emerytury zależy bezpośrednio od sumy wpłaconych składek oraz osiągniętych z nich zysków, a nie od ostatniego wynagrodzenia.

Obecny system emerytalny w Polsce opiera się na trzech filarach:

• I Filar (ZUS): Obowiązkowy, powszechny, o charakterze kapitałowym (zbiera Twoje składki na indywidualnym koncie).
• II Filar (OFE/Subkonto): Częściowo obowiązkowy/dobrowolny, również gromadzi część składek.
• III Filar (IKE/IKZE/PPK): Dobrowolne formy oszczędzania, które oferują dodatkowe korzyści podatkowe i są kluczowe dla budowania niezależności finansowej na starość.

Kapitał początkowy i obliczanie świadczenia

Dla osób urodzonych po 1948 roku, które pracowały przed 1999 rokiem, ZUS wyliczył tzw. Kapitał Początkowy. Jest to wartość składek za okres pracy w starym systemie, która jest uwzględniana przy obliczaniu nowej emerytury, znacząco zwiększając jej wysokość.

Wysokość Twojej przyszłej emerytury zależy od sumy: zwaloryzowanych składek zgromadzonych na koncie w ZUS oraz zwaloryzowanego kapitału początkowego, a następnie podzielonej przez prognozowaną średnią długość życia w momencie przejścia na emeryturę.

Wiek emerytalny i waloryzacja

Obecny powszechny wiek emerytalny w Polsce to 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn. Pamiętaj, że każdy dodatkowy rok pracy po osiągnięciu wieku emerytalnego przekłada się na wyższe świadczenie, dzięki większej liczbie wpłaconych składek i krótszemu prognozowanemu okresowi pobierania emerytury.

Wartość Twojej emerytury jest również chroniona przed inflacją dzięki corocznej waloryzacji, która zazwyczaj ma miejsce 1 marca.

Zrozumienie działania systemu emerytalnego to pierwszy krok do zabezpieczenia swojej przyszłości. W obliczu spadającej stopy zastąpienia, kluczowe staje się aktywne zarządzanie własnymi oszczędnościami i inwestowanie w ramach III filaru.

Pomyśl o swojej przyszłej emeryturze już dziś!

Chcesz wiedzieć więcej na temat emerytury w Polsce? Koniecznie przeczytaj mój wpis na ten temat „Średnia emerytura w Polsce – dane, wzrost i prognozy”

 

 

Historyczny wzrost emerytur – od PRL-u do współczesności

W ostatnich latach średnia emerytura z ZUS rośnie, a dynamika przyspieszyła szczególnie po 2019 roku. Zgodnie z danymi GUS, na przykład, średnie świadczenie na dzień 31.03.2023 r. wyniosło 3 311,61 zł, co stanowi znaczący skok w porównaniu do 2 903,85 zł rok wcześniej.

Analizując historyczne dane, widzimy, że dynamika wzrostu emerytur była zmienna. W PRL, ze względu na hiperinflację, nie można porównywać kwot nominalnych. Zamiast tego, ekonomiści analizują relację wysokości świadczeń do średniej płacy.
Statystyki pokazują, że w tych dekadach średnia emerytura stanowiła zazwyczaj 50-60% przeciętnego wynagrodzenia.

Średnia emerytura w liczbach (2021-2025)

Jak rosła średnia emerytura w ostatnich latach (dane GUS i prognozy):

• 2021: 2 792,16 zł
• 2022: 2 889,21 zł
• 2023: 3 389,49 zł
• 2024: 3 735,34 zł
• 2025: 4 045,20 zł (prognoza po waloryzacji)

Od 2021 do 2025 roku średnia emerytura wzrosła z około 2800 zł do ponad 4000 zł.
To prawie 45% nominalnego wzrostu w zaledwie cztery lata!